วิธีอ่านกราฟหุ้นสำหรับมือใหม่ (ตอนที่ 1) | ก่อนเริ่มลงทุนต้องรู้อะไรบ้าง

การซื้อหุ้นให้ประสบความสำเร็จไม่ได้ขึ้นอยู่กับการเลือกบริษัทที่ดีเพียงอย่างเดียว แต่ยังต้องรู้จักประเมินราคาหุ้นด้วยว่า ขณะนี้ราคาอยู่ในแนวโน้มขาขึ้นหรือขาลง มีโอกาสปรับตัวขึ้นต่อหรือไม่ และหากสถานการณ์ไม่เป็นไปตามที่คาดไว้ เราควรทำอย่างไร

กราฟหุ้นช่วยให้เรามองเห็นพฤติกรรมของราคาในอดีตและแรงซื้อแรงขายที่เกิดขึ้นได้ เครื่องมือที่นักลงทุนใช้กันทั่วไป ได้แก่ แนวรับ แนวต้าน แท่งเทียน ปริมาณการซื้อขาย และ RSI แต่เครื่องมือแต่ละชนิดมีข้อจำกัด จึงควรนำข้อมูลหลายด้านมาพิจารณาร่วมกัน

บทความนี้จะสอนวิธีอ่านกราฟทีละขั้น ตั้งแต่การหาแนวรับและแนวต้าน การสังเกตจุดที่ราคาอาจเปลี่ยนทิศทาง ไปจนถึงการวางแผนเข้าซื้อและขายหุ้น โดยเน้นการประเมินความน่าจะเป็นและการควบคุมความเสี่ยง ไม่ใช่การทำนายราคาให้แม่นยำทุกครั้ง

1. ทำความรู้จักกราฟหุ้นก่อนเริ่มวิเคราะห์

1.1 แท่งเทียนบอกอะไรเรา

กราฟแท่งเทียน (Candlestick Chart) เป็นกราฟที่แสดงการเคลื่อนไหวของราคาในช่วงเวลาหนึ่ง เช่น 5 นาที 1 ชั่วโมง 1 วัน หรือ 1 สัปดาห์ แท่งเทียนรายวันหนึ่งแท่งจะแสดงข้อมูลราคาของวันนั้น 4 ค่า ได้แก่

• ราคาเปิด (Open) ราคาซื้อขายแรกของช่วงเวลานั้น
• ราคาสูงสุด (High) ราคาสูงที่สุดที่ซื้อขายได้ในช่วงเวลานั้น
• ราคาต่ำสุด (Low) ราคาต่ำที่สุดที่ซื้อขายได้ในช่วงเวลานั้น
• ราคาปิด (Close) ราคาซื้อขายสุดท้ายของช่วงเวลานั้น

ตัวแท่งเทียนแสดงช่วงระหว่างราคาเปิดกับราคาปิด ส่วนไส้เทียนด้านบนและด้านล่างแสดงราคาสูงสุดและต่ำสุดตามลำดับ โดยทั่วไป แท่งสีเขียวหรือสีขาวหมายถึงราคาปิดสูงกว่าราคาเปิด ส่วนแท่งสีแดงหรือสีดำหมายถึงราคาปิดต่ำกว่าราคาเปิด ทั้งนี้ขึ้นอยู่กับการตั้งค่าสีของโปรแกรมกราฟ

แท่งเทียนแต่ละแท่งไม่ได้บอกอนาคตโดยตรง แต่ช่วยให้เราพิจารณาได้ว่า ในช่วงเวลานั้นแรงซื้อหรือแรงขายมีอิทธิพลมากกว่ากัน และราคาเคยถูกผลักไปในทิศทางใดก่อนจะปิดตลาด

1.2 แนวโน้มราคา (Trend)

ก่อนหาแนวรับหรือแนวต้าน ควรตรวจสอบแนวโน้มหลักของหุ้นก่อน เพราะหุ้นตัวเดียวกันอาจมีแนวโน้มขาขึ้นในกราฟรายสัปดาห์ แต่กำลังปรับตัวลงในกราฟรายวันได้

• ขาขึ้น (Uptrend) ราคาทำจุดสูงสุดใหม่สูงกว่าจุดสูงสุดเดิม และจุดต่ำสุดใหม่สูงกว่าจุดต่ำสุดเดิมโดยรวม
• ขาลง (Downtrend) ราคาทำจุดสูงสุดใหม่ต่ำกว่าจุดสูงสุดเดิม และจุดต่ำสุดใหม่ต่ำกว่าจุดต่ำสุดเดิมโดยรวม
• แนวโน้มออกข้าง (Sideways) ราคาเคลื่อนไหวอยู่ภายในกรอบ โดยยังไม่แสดงทิศทางขึ้นหรือลงอย่างชัดเจน

ผู้เริ่มต้นควรเริ่มจากกราฟรายวันเพื่อศึกษาการเคลื่อนไหวในแต่ละวัน และตรวจสอบกราฟรายสัปดาห์เพื่อดูแนวโน้มที่กว้างขึ้น การใช้กราฟหลายช่วงเวลาช่วยลดโอกาสที่จะเข้าใจผิดว่าการดีดตัวระยะสั้นเป็นการกลับตัวของแนวโน้มหลักแล้ว

2. แนวรับ (Support) คืออะไร และดูอย่างไรให้เชื่อถือได้

แนวรับคือบริเวณราคาที่ในอดีตเคยมีแรงซื้อเข้ามามากพอที่จะชะลอการลดลงหรือทำให้ราคาดีดกลับขึ้นไปได้ เมื่อราคาลงมาถึงบริเวณนี้ นักลงทุนบางส่วนอาจมองว่าหุ้นมีราคาน่าสนใจ ขณะที่ผู้ขายอาจลดความเร่งรีบในการขาย

ตัวอย่างเช่น หุ้นตัวหนึ่งเคยลดลงมาใกล้ 20 บาทหลายครั้งแล้วดีดกลับขึ้นไป หากราคาลงมาใกล้ 20 บาทอีกครั้ง บริเวณดังกล่าวอาจเป็นแนวรับที่ควรจับตา แต่ไม่ได้หมายความว่าราคาจะต้องหยุดลงที่ 20 บาททุกครั้ง

2.1 วิธีหาแนวรับจากกราฟ

1. มองหาจุดต่ำสุดในอดีตที่ราคาหยุดลงหรือดีดกลับขึ้นอย่างเห็นได้ชัด
2. สังเกตว่าราคากลับมาใกล้บริเวณเดิมกี่ครั้ง และแต่ละครั้งตอบสนองอย่างไร
3. ทำเครื่องหมายเป็นบริเวณแนวรับ ไม่จำเป็นต้องกำหนดเป็นราคาเดียว เพราะราคามักเคลื่อนไหวคลาดเคลื่อนได้
4. ตรวจสอบแนวโน้มหลัก ปริมาณซื้อขาย และข้อมูลอื่นก่อนสรุปว่าแนวรับนั้นยังมีความสำคัญ

2.2 ต้องดูอะไรประกอบกันบ้างจึงจะเชื่อถือแนวรับได้มากขึ้น

1. ประวัติการดีดกลับของราคา

หากราคาเคยลงมาบริเวณเดียวกันหลายครั้งและดีดกลับอย่างชัดเจน แสดงว่าบริเวณนั้นเคยมีความสำคัญต่อการตัดสินใจซื้อขาย อย่างไรก็ตาม การทดสอบแนวรับหลายครั้งไม่ได้หมายความว่าแนวรับจะแข็งแกร่งขึ้นเสมอไป เพราะแรงซื้อที่รองรับราคาอาจค่อย ๆ ลดลงได้

2. ปริมาณการซื้อขาย (Volume)

หากราคาลงใกล้แนวรับแล้วมีปริมาณซื้อขายเพิ่มขึ้น พร้อมกับราคาปิดฟื้นตัวจากจุดต่ำสุด อาจสะท้อนว่ามีแรงซื้อกลับเข้ามา แต่ Volume เพียงอย่างเดียวไม่สามารถบอกได้ว่าฝ่ายซื้อหรือฝ่ายขายได้เปรียบ ต้องพิจารณาร่วมกับการเคลื่อนไหวและราคาปิดด้วย

3. ลักษณะแท่งเทียน

แท่งเทียนที่มีไส้เทียนด้านล่างยาวและปิดสูงกว่าจุดต่ำสุด แสดงว่าราคาที่ลดลงไปต่ำกว่านั้นไม่สามารถรักษาระดับไว้ได้ในช่วงเวลาที่พิจารณา จึงอาจเป็นสัญญาณว่าแรงซื้อเริ่มตอบสนอง แต่ควรรอการยืนยันจากแท่งถัดไปหรือข้อมูลอื่น

4. RSI (Relative Strength Index)

RSI เป็นตัวชี้วัดโมเมนตัม มีค่าตั้งแต่ 0 ถึง 100 โดยทั่วไป RSI ต่ำกว่า 30 มักเรียกว่าเขตขายมากเกินไป (Oversold) แต่ไม่ได้หมายความว่าราคาจะต้องขึ้นทันที หุ้นที่อยู่ในขาลงแรงอาจมี RSI ต่ำกว่า 30 ต่อเนื่องได้

หากราคาลงทดสอบแนวรับพร้อมกับ RSI ที่เริ่มยกตัวขึ้น อาจเป็นสัญญาณว่าแรงขายกำลังอ่อนลง แต่ต้องตรวจสอบว่าราคาสามารถหยุดทำจุดต่ำสุดใหม่ได้จริงหรือไม่

5. แนวโน้มหลักและข่าว

แนวรับที่เกิดขึ้นในช่วงตลาดโดยรวมแข็งแกร่งอาจมีโอกาสทำงานได้ดีกว่าแนวรับของหุ้นที่กำลังเผชิญปัญหาพื้นฐานรุนแรง แต่ไม่มีหลักประกัน หากบริษัทประกาศผลประกอบการต่ำกว่าคาด พบปัญหาทางการเงิน หรือมีข่าวที่เปลี่ยนมุมมองต่อธุรกิจ ราคาก็อาจทะลุแนวรับได้อย่างรวดเร็ว

สรุปแนวรับ: ควรพิจารณาประวัติราคา แนวโน้ม แท่งเทียน Volume และ RSI ร่วมกัน พร้อมตรวจสอบข่าวและปัจจัยพื้นฐาน แนวรับเป็นเพียงบริเวณที่คาดว่าอาจมีแรงซื้อ ไม่ใช่ราคาต่ำสุดที่รับประกันว่าจะไม่หลุดลงไปอีก

3. แนวต้าน (Resistance) คืออะไร และดูอย่างไรให้เชื่อถือได้

แนวต้านคือบริเวณราคาที่ในอดีตเคยมีแรงขายมากพอที่จะชะลอการขึ้นหรือทำให้ราคาปรับตัวลง นักลงทุนบางส่วนอาจต้องการขายเพื่อทำกำไร ขณะที่ผู้ที่ซื้อหุ้นไว้ในราคาสูงกว่าเดิมอาจต้องการขายเมื่อราคากลับมาใกล้ทุน

ตัวอย่างเช่น หุ้นเคยขึ้นไปใกล้ 30 บาทหลายครั้งแล้วถูกขายลงมา บริเวณ 30 บาทจึงอาจเป็นแนวต้านที่ควรจับตา แต่หากมีแรงซื้อใหม่เข้ามามากพอ ราคาก็สามารถทะลุขึ้นไปได้

3.1 วิธีหาแนวต้านจากกราฟ

1. หาจุดสูงสุดในอดีตที่ราคาขึ้นไปแล้วถูกขายลงมาอย่างชัดเจน
2. ตรวจสอบว่ามีจุดสูงสุดหลายจุดอยู่ใกล้เคียงกันหรือไม่
3. ทำเครื่องหมายบริเวณที่ราคาเคยชะลอตัว ไม่จำเป็นต้องใช้เส้นราคาเดียว
4. ตรวจสอบว่าราคากำลังเข้าใกล้แนวต้านในแนวโน้มแบบใด และมีแรงซื้อสนับสนุนมากน้อยเพียงใด

3.2 ต้องดูอะไรประกอบกันบ้าง

1. ประวัติการถูกขายลงมา

หากราคาขึ้นไปบริเวณเดิมหลายครั้งแล้วไม่สามารถผ่านไปได้ บริเวณนั้นอาจเป็นแนวต้านสำคัญ แต่ควรดูด้วยว่าราคาถูกขายลงมาแรงเพียงใด และเมื่อกลับขึ้นไปทดสอบครั้งใหม่ แรงซื้ออ่อนลงหรือแข็งแกร่งขึ้น

2. Volume ขณะทดสอบแนวต้าน

หากราคาขึ้นไปใกล้แนวต้านพร้อมกับ Volume เพิ่มขึ้น และสามารถปิดเหนือแนวต้านได้อย่างชัดเจน อาจเป็นสัญญาณของการทะลุแนวต้านที่มีแรงซื้อสนับสนุน แต่หากราคาทะลุขึ้นเพียงชั่วคราวแล้วปิดกลับลงมาต่ำกว่าแนวต้าน ควรระวังการทะลุหลอก (False Breakout)

3. แท่งเทียนบริเวณแนวต้าน

แท่งเทียนที่มีไส้เทียนด้านบนยาวหรือแท่งที่ปิดต่ำกว่าระดับสูงสุด อาจสะท้อนว่าราคาถูกขายลงมาจากบริเวณสูง อย่างไรก็ตาม ต้องพิจารณาตำแหน่งของแท่งเทียนและแท่งถัดไปประกอบด้วย เพราะแท่งดังกล่าวไม่ได้หมายความว่าราคาจะต้องลดลงต่อเสมอไป

4. RSI และโมเมนตัม

หากราคาขึ้นใกล้แนวต้านแต่ RSI ไม่สามารถทำจุดสูงสุดใหม่ตามราคาได้ อาจเป็นสัญญาณเตือนว่าโมเมนตัมเริ่มอ่อนลง แต่ไม่ควรใช้เป็นเหตุผลเดียวในการขาย เพราะราคายังอาจทะลุแนวต้านต่อไปได้

5. ข่าวและปัจจัยพื้นฐาน

ข่าวผลประกอบการที่ดีกว่าคาด การปรับเพิ่มประมาณการกำไร หรือข่าวธุรกิจที่มีนัยสำคัญ อาจทำให้แรงซื้อเพิ่มขึ้นจนราคาทะลุแนวต้านเดิมได้ ในทางกลับกัน ข่าวลบอาจทำให้ราคาถูกขายลงก่อนถึงแนวต้านด้วยซ้ำ

สรุปแนวต้าน: อย่าคิดว่าแนวต้านคือจุดที่ต้องขายเสมอไป หากราคาทะลุแนวต้านได้พร้อมสัญญาณสนับสนุน แนวต้านเดิมอาจเปลี่ยนเป็นแนวรับใหม่ได้เช่นกัน

หมายเหตุ: บทความนี้จัดทำเพื่อให้ความรู้ทั่วไปเกี่ยวกับการวิเคราะห์กราฟหุ้น ไม่ใช่คำแนะนำให้ซื้อหรือขายหลักทรัพย์ใดโดยเฉพาะ การลงทุนมีความเสี่ยง ผู้ลงทุนควรศึกษาข้อมูลและประเมินความเหมาะสมกับสถานะทางการเงินของตนเองก่อนตัดสินใจ